Σημασία: Η παροιμία - που λέγεται σε περιπτώσεις που, κυρίως από αδυναμία να αποδοθεί τιμωρία ή να ζητηθούν ευθύνες από τον υπεύθυνο, τιμωρείται ο ανεύθυνος ή λιγότερο ισχυρός – είναι μεσαιωνική: ἐλάκτισεν (= κλότσησε) ὁ γάιδαρος καί δέρουσι τό σάγμα.
 

Πηγή

 

Σημασία: προαισθάνομαι τι πρόκειται να συμβεί.
Η φράση προέρχεται από την αρχαία τελετουργική συνήθεια, κατά την οποία οι ιέρειες των μαντείων βουτούσαν τα δάχτυλά τους σ’ ένα υγρό με βάση το δαφνέλαιο, τις αναθυμιάσεις του οποίου εισέπνεαν καθώς τα έφερναν κατόπιν κοντά στη μύτη τους και μ’ αυτό τον τρόπο έπεφταν σ’ ένα είδος καταληψίας κατά την οποία προμάντευαν τα μελλούμενα.

Πηγή

 

"Εξ απαλών ονύχων"

Σημαίνει κατά λέξη "από (τότε που είχε) απαλά νύχια" και αναφέρεται στα μαλακά νύχια που έχει ένα μωρό έτσι που η φράση να σημαίνει "από πολύ μικρή ηλικία" και κατ' επέκταση "από πολύ νωρίς"

 π.χ.: "Η οικολογική συνείδηση πρέπει να καλλιεργείται εξ απαλών ονύχων!"
Αντίστοιχη φράση υπάρχει καί στα Λατινικά: de tenero ungui

 ΣΗΜ: Η έκφραση αυτή συχνά χρησιμοποιείται λανθασμένα με τη σημασία ακροθιγώς, αδρομερώς.

Πηγή

 

Από τις πιο σοφές παροιμιακές φράσεις της νεοελληνικής γλώσσας αλλά και τις πιο ενδιαφέρουσες ετυμολογικά. Η φράση μας υπενθυμίζει το κοπιαστικό καθήκον των κωπηλατών καταδίκων στα πλοία.
Η λέξη κατεργάρης, σήμαινε αρχικά λάμνων εἰς κάτεργον (=κωπηλάτης σε πλοίο στο οποίο δούλευαν κατάδικοι, γαλέρα). Όλοι οι κωπηλάτες κάθονταν σε σανίδες κωπηλασίας, πάγκους όπου κάθε ένας είχε τη θέση του.
Σήμερα η λέξη κατεργάρης έχει τη σημασία του πονηρού. 

 

Πηγή

"Εξ απαλών ονύχων"

Σημαίνει κατά λέξη "από (τότε που είχε) απαλά νύχια" και αναφέρεται στα μαλακά νύχια που έχει ένα μωρό έτσι που η φράση να σημαίνει "από πολύ μικρή ηλικία" και κατ' επέκταση "από πολύ νωρίς"

 π.χ.: "Η οικολογική συνείδηση πρέπει να καλλιεργείται εξ απαλών ονύχων!"
Αντίστοιχη φράση υπάρχει καί στα Λατινικά: de tenero ungui

 ΣΗΜ: Η έκφραση αυτή συχνά χρησιμοποιείται λανθασμένα με τη σημασία ακροθιγώς, αδρομερώς.

Πηγή